مهمانی ایرانی

 

مهمانی در نزد ایرانیان از دیرباز سنتی شایسته بوده و ایرانیان بسیار این سنت ارزنده را ارج می نهادند. مهمانی نیز چون هر رسم دیگری از آداب خاصی برخوردار است و این آداب از شمال تا جنوب و از شرق تا غرب ایران از تنوع بسیار بالایی برخوردار است.

در ایران فرد میزبان بر خلاف بسیاری دیگر از نقاط جهان نه تنها وسایل اقامتی میهمان، بلکه لوازم آسایش روحی و روانی و تفریحات او را نیز مهیا می سازد. همین امر از نظر جامعه شناختی سبب ایجاد ارتباطات اجتماعی و اصول و عقایدی شده است که به مرور زمان چارچوب پذیرایی از میهمان و اصول میهمانی را ایجاد نموده اند.

میزبانی و تکریم میهمان چنان در بین خانواده ها و فرهنگ ایرانی جای گرفته که حتی بنیادین ترین اصول معماری، طراحی بنا و حتی آداب خورد و خوراک را تحت تاثیر قرار داده است.

از سردر خانه‌ها و سایبان آن و نقش بسم‌الله الرحمن الرحیم و آیات قرآن یا عبارت یاعلی و سکوی جلوی در گرفته تا اختصاص اتاق میهمان و تالار یا اتاق پذیرایی، همه از ارزش و اهمیتی نشان دارند که ایرانیان برای میهمان قایل می‌شده‌اند.

همه ی ما به یاد داریم که خانه های قدیمی پدربزرگ و مادر بزرگمان پر بود از میهمانانی که حتی پدر مادرهای ما نمیشناختند و پذیرایی و نکوداشت میهمان بصورت رسم حسنه ای نسل به نسل به ما به ارث می رسید. درِ خانه‌ها در روزگاران گذشته، کمتر بسته می‌ماند. درها باز بود و پرده‌ای ساده حریم خانه را می‌پوشاند. در خانه هنوز هم در بسیاری از آبادی‌ها و در کوچه‌پس‌کوچه‌های قدیم شهرها جز در ساعت‌های شب بسته نمی‌شود. درها واقعا روی میهمان باز بود.

صائب تبریزی شاعر پارسی گوی ایران نیز در یکی از ابیات خود به مسئله میهمانی اشاره نموده است و جایگاه پذیرایی و میهمانی را بسیار گرامی داشته است.

به چشم زنده‌دلان خوش‌تر است خلوت گور/ ز خانه‌ای که در آن میهمان نمی‌باشد.

در طول تاریخ نیز با نگاهی به سفرنامه افرادی که از ایران گذشته و آنانکه که مسافر خانه ای یافته یا نیافته اند به میزبانی و گرامی داشت میهمان بسیار توجه شده و موارد بسیاری از ایرانیان به یادگار گذاشته اند.

شاردن جهانگرد معروف فرانسوی که در دوران صفوی به ایران آمده بود و از این کشور و بسیار دیگری از کشورهای دنیا گذر کرده بود در خاطران خود می نویسد: “در سراسر آبادی‌های واقع در دامنه‌ این کوهستان‌ها نه کاروانسرا هست نه مسافرخانه، مسافران باید میهمان صاحبخانه‌ها باشند. در آنجا از نظر خوردنی و آشامیدنی به ایشان خوش می‌گذرد. من در این قسمت از سفرم هیچ نگرانی و ناراحتی نداشتم، زیرا راهنمایم پیش از من به محل توقف می‌رسید و قبل از ورود من منزل و غذا را آماده می‌کرد. آتش می‌افروخت و برای اسبان نیز اصطبل خوبی مهیا می‌ساخت. هرجا می‌خواستم به صاحبخانه‌ میزبان پولی بدهم، راهنما رها نمی‌کرد و می‌گفت اینجا چنین کارهایی رسم نیست و من آنچه را می‌خواستم به صاحبخانه بدهم به او می‌دادم». ايرانيان از نظر شاردن «خوش‌مشرب، گرم، ‌صميمي، آرام و متين هستند و به هنگام ديدار و ملاقات يكديگر از تعارفات درخور و شايسته دريغ نمي‌ورزند و در حوادث تلخ و شيرين و جشن‌ها از يكديگر ديد و بازديد به عمل مي‌آورند”.

امروز نیز درصورتی که سرتاسر دنیا را رصد کرده و آداب پذیرایی و تکریم میهمان در کشورهای مختلف را مشاهده نمائید، به ندرت آدابی به تفصیل و زیبایی آداب پذیرایی ایرانیان مشاهده می کنید.

ایرانیان از معدود مردمانی هستند که در مراسمات خود از انواع میوه و شیرینی، خشکبار و تنقلات، انوع غدا ها و بسیار دیگری از خوردنی ها و آشامیدنی های دیگر استفاده کرده و هر مراسم و دیدو بازدیدی ولو به رسمیت سازمانی را همچون جشنی گرامیداشته و برای آن تدارک می بینند.

بسته میوه   پک میوه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *